Početna strana > Debate > Crkva i politika > Kome treba Pavelićeva crkva
Crkva i politika

Kome treba Pavelićeva crkva

PDF Štampa El. pošta
Milenko Pešić   
četvrtak, 24. decembar 2009.

(Politika, 23.12.2009)

Za sada „nepoznata grupa građana”, koja za sebe kaže da su pravoslavni Hrvati, najavom da će formirati hrvatsku pravoslavnu zajednicu, a potom i autokefalnu hrvatsku pravoslavnu crkvu, uznemirila je ovdašnju javnost, ali i unela zebnju među Srbe u Hrvatskoj koji takvu inicijativu doživljavaju kao političku provokaciju.

Kao što je kroz istoriju bilo, a i danas ima Srba katolika i Srba muhamedanske vere, tako je moguće da ima i Hrvata pravoslavaca.

Koliko ih je, videće se kada se i formalno registruju kao udruženje građana, na šta po zakonima imaju pravo. Da li je reč o ljudima iz mešovitih brakova, kao što pretpostavlja mitropolit zagrebačko-ljubljanski Jovan, ili o Srbima koji su iz nekih razloga rešili da se odreknu svog nacionalnog identiteta, manje je važno od činjenice da ova grupa ponovo oživljava Pavelićevu ideju o „Hrvatskoj pravoslavnoj crkvi”.

Dovoljan je letimičan pogled na sajt „hrvatskih pravoslavaca” pa da se posumnja u njihove iskrene namere da neguju svoj specifičan pravoslavni identitet. Ustaška ikonografija i karta NDH, na kojoj je ucrtan i srpski pravoslavni manastir Gomirje u Gorskom kotaru, normalnog čoveka, bez obzira na to kojoj veri pripadao, ne može ostaviti ravnodušnim. Mnogi se pitaju da li je to nastavak akcije zastrašivanja Srba i Srpske pravoslavne crkve u Hrvatskoj iz 2008. godine. Tada su bivši hadezeovci okupljeni u stranku Jedinstvo Hrvatske pokrenuli potpisivanje javne peticije za zabranu delovanja SPC u Hrvatskoj i osnivanje „hrvatske pravoslavne crkve”. Naravno da peticija nije dala rezultate, ali pitajte pravoslavne sveštenike u Hrvatskoj kako su se tada osećali.

Možda hrvatski pravoslavci i mogu osnovati svoju versku zajednicu, nalik na takozvanu Crnogorsku pravoslavnu crkvu koja je registrovana u policijskoj stanici na Cetinju 17. januara 2000. godine. Ali HPC i CPC nikada ne mogu postati autokefalne crkve – jer su formirane suprotno pravoslavnim kanonima. U pravoslavnom svetu svaka autokefalna crkva ima svoju jurisdikciju i nije moguće da se grupa ljudi tek tako sastane i proglasi se za crkvu.

Neko će reći da je sve ovo dobilo nezasluženo preveliki publicitet u srpskim medijima, ali „projekat HPC” može otežati inače zahladnele srpsko-hrvatske odnose. Sve je počelo sa najavom Stjepana Mesića da se na kraju svog predsedničkog mandata od regionalnih lidera oprosti na pravoslavni Božić, i to baš u Prizrenu. Potom je usledio provokativan istup hrvatske delegacije u Međunarodnom sudu pravde u Hagu, gde nisu samo branili nezavisnost Kosova već su spominjali i Vojvodinu, i to u delikatnom političkom trenutku kada je severna srpska pokrajina čekala na usvajanje svog statuta. Bez obzira na to koliko je ozbiljan, projekat formiranja „Pavelićeve crkve” teško da će poboljšati odnose Beograda i Zagreba.

 

Ostali članci u rubrici

Anketa

Da li će EU priznati rusku i kinesku vakcinu protiv koronavirusa?
 

Republika Srpska: Stanje i perspektive

Baner
Baner
Baner
Baner
Baner
Baner